دختر جوانی که حضوری شهابگونه در فیلم دارد، با صدایی گرفته از بغض و درحالی که گریه میکند میگوید: «خیلی برایم سخت بود، واقعا سخت بود. چون قرار بود با این پول ازدواج کنیم. خیلی به این پول احتیاج داشتیم. همش میرفتم بیرون ببینم چهقدر جمعیت آمده. واقعا برایمان مهم بود.» […]
تجمعی از زنها و بچهها در پسزمینه تصویر دیده میشود، مردها جلوترند و یکی دو سرباز با اسلحه نیز در آن حوالی مانور میدهندو لوکیشن، خانهای آجری است که جماعت سعی دارند با دست و بدون هیچ ابزاری تخریبش کنند. سقف را که میریزند، کنار هم صف کشیده و با دست خالی به دیوارها فشار میآورند. دیوار که فقط رجی از آجرهای قرار گرفته روی هم است تاب میخورد و با فشارهایشان بازی میکند. دیگر درحال ریختن است که صدای فریاد مردی جوان از دور میرسد، صدایی که التماس میکند دست نگه دارند. […]
فیلم با صفحهای سفید شروع میشود که نشان از تقدیم شدن آن به مدرسه راهنمایی «دکتر محمود افشار» است و نیز شخصی به نام مجید تهرانیان که با عنوان «مبتکر طرح» معرفی شده است، طرحی که طبیعتا در آن لحظات، مخاطب نمیداند چیست. همزمان، صدای سلام دادن شخصی بر روی آن به گوش میرسد و طولی نمیکشد که صدا و تصویر با هم هماهنگ میشوند و صحنهای از مراسم صبحگاه مدرسهای پسرانه که حالا میتوانیم حدس بزنیم کجاست جلوی چشم مخاطب پدیدار میگردد. شاید خستهکننده بودن آن مراسم و تداعی اینکه چهطور به سختی، با سنگینی کیفهایمان میساختیم و [...]
این یادداشت قرار نیست معرفی یا نقد یک مستند باشد، بلکه بیش از هر چیز، بهانه کردن این فیلم و انتشار آزاد «احساس» و «معنا»ی تداعی شده از خلال تماشای آن برای نگارنده است که خود از نسل «مشق شب» کیارستمی است. دانشآموز خوبی بودم. «تشویق» را برخلاف بچههای فیلم مشق شب میدانستم چیست. احتمالا اگر آن زمان، کیارستمی این سوال را از من میپرسید میگفتم «کارت آفرین» یا «مُهر صد آفرین»، همانهایی که همهشان را مادرم برایم از همان زمانها نگه داشته و برخی را در صفحات میانی آلبوم کودکیم چسبانده و امروز که نگاهشان میکنم میپرسم: «حالا واقعا [...]
زمین خشک و تشنه، دورنمایی لرزان از سراب، برهوت و صدای زوزوه بادی که گوینده میگوید سرعتش گاه تا ۱۲۰ کیلومتر در ساعت میرسد، شنهای روانی که انگار سر سازش با احدی ندارند، ترس از طوفان. همینها کافیست که سکوت و آسمان پرستاره را فراموش کنی و دلهرهای از کویر در عمق جانت بنشیند، جایی که انسان تنهاست و گویی زندگی را باید واگذار کرد و تسلیم شد چون طبیعت چنین میخواهد. […]
«تقصیر مادرم بود. بابام منو زد، بعدم اعصابش خرد شد کفترمو گرفت سرشو کند… کفتربازی دوست دارم دیگه. میگفت کفتربازی رو جمع کن. همسایهها میان و میگه بچهات همش پشتبوم مائه، وسایلامون گم شده و اینا. زنگ میزنیم صد و ده بیاد ببردشا. بابامم شاکی شد، صد تا حیوان، سی تا حیوونمو فقط کلش رو کند و انداخت و رفت. کلش رو میکند میانداخت وسط پشتبوم. زیر پاهاش له میکرد، میزد در و دیوار… مام از پشتبوم خودمون رو انداختیم پایین. نفرینش کردم، بعد از دو هفته سه هفته ماشین زدش. رفت اون دنیا، (میخندد و با لبخندی گوشه لب [...]
زندگی همین است، پیروز کلانتری، ۴۳ دقیقه، محصول ایران، ۱۳۸۰/ «روز اولی که اومدم دانشگاه با خودم کیف آوردم، ورق سفید آوردم، دیکشنری آوردم. گفتم حتما الان باید برم و درس بخونم. فکر میکردم درس که میخونم بعد از چهار سال یک کسی میشم، یه کارهای میشم و میام به مردم خدمت میکنم، اما الان خیلی برام تغییر کرده. یه تقسیمبندی از آدما دارم: آدما یا منن یا دیگرانن، یعنی به نفر منه، بقیه دیگرانن. فردیتم برام خیلی عمیق شده، دیگه برام مهم نیست که مردم چی میگن، چی میخوان از دانشجو. من به اون چیزی که میخواستم رسیدم. فهمیدم [...]
تصویر: ستوده/ «خون است دلم برای ایران» عنوان مستندی ۶۶ دقیقهای به کارگردانی سید جواد میرهاشمی و تهیهکنندگی مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی است که در سال ۱۳۸۷ تولید شده است. موضوع این فیلم، شخصیت «منوچهر ستوده»، یکی از شاگردان بدیعالزمان فروزانفر از استاد معاصر زبان و ادبیات فارسی است. ستوده در زمان ساخت فیلم، پیرمردی ۹۵ ساله است که دو سال قبل نیز به عنوان یکی از چهرههای ماندگار کشور انتخاب شده است. به واسطه مدیریت پدرش، تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در مدارس آمریکایی ایران میگذراند. ۷۰ سال پیش مدرک دکترای ادبیات خود را از دانشسرای عالی [...]
گرد و غبار در نور میدرخشد، دستهایی از درون چاله، مشت مشت خاک میریزد بیرون و صدایی در پسزمینه که سعی دارد فضا را خوفناک کند. کمکم تصویر پیرمردی با کلاه نمدی بر سر نیز نمودار میشود. صدای نفسنفس زدن و درنهایت، پارچه سفیدی که وقتی ناغافل بالا کشیده میشود تازه میفهمی کفن است. این حال و هوا با تصویر کلنگی که بر زمین گورستان میخورد نکمیل میشود. سنگهای لحد با صلواتهایی که جمع بدرقهشان میکنند یکییکی برداشته میشوند. استخوانها از زیر خاک درمیآیند و درون کفنهای سفیدی ریخته میشوند تا با قایقها از اینجا برده شوند، به جایی [...]
«عشاق مزرعه نیشکر» مستند جدید فرشاد فداییان و محصول ۹۵ است که گوشههایی از روزمرگیهای مصیب و زهرا را در مازندران به تصویر میکشد؛ زوجی که به روایت کارگردان، «پرتقالهای باغشان از سرما تلف شده و نیمی از مزرعۀ نیشکرشان بر اثر غفلت مزرعهدار همسایه در آتش سوخته است.» […]
